أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )

414

الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )

سر يكسان بودن آنهاست ( نزد ديگر مؤلفان نيز همين‌گونه است : غافقى ، 193 ؛ ميمون ، 71 ) . ( 12 ) . الضبر ، نك . شمارهء 651 . 272 . جوز القى 1 بشر مىگويد كه [ جوز القى ] به سندى مين‌پهل 2 ناميده مىشود ، به فارسى گوز حبشه 3 و ريشه 4 ، به هندى مين‌پل 5 ، و پل ميوه است ، به رومى بلانيوس 6 و به سريانى گوزىدهفختا 7 ست . ( 1 ) . بخشى بزرگ از مؤلفان آن را . Strychnos nux vomica L . تعريف مىكنند ؛ سراپيون ، 338 ؛ ابو منصور ، 113 ؛ ميمون ، 82 ؛ اما برخى آن را با Trichilia emetica Vahl . يكسان مىدانند ؛ غافقى ، 216 . ( 2 ) . نسخهء الف : منبهل ، بايد خواند مين‌پهل ، قس . Platts ، 1107 . ( 3 ) . گوز حبشه . ( 4 ) . ريشه ( ؟ ) . ( 5 ) . مين‌بل قس . يادداشت 2 . ( 6 ) . بلانيوس ( ؟ ) . ( 7 ) . كوزى دهفختا ، قس . II , Low ، 63 ؛ بر بهلول ، 16 475 . 273 . جوز الطرفاء 1 [ جوز الطرفاء ] و « ثمرة الطرفاء » همان جزمازج 2 است . ( 1 ) . Tamarix gallica L . ؛ سراپيون ، 493 ؛ ابن سينا ، 148 ؛ ميمون ، 9 و 200 . ( 2 ) . نسخهء الف : جوزمازج ، بايد خواند جزمازج - شكل عربى گزمازك فارسى - گزمازو ( مازوهاى گز ) ؛ II , Vullers ، 998 ؛ I , Dozy ، 193 ؛ ميمون ، 200 . 274 . جوز الماثل 1 به هندى ته‌توره [ ناميده مىشود ] . ابن البطريق مىگويد : شبيه جوز القى است و دانه‌هايش به دانه‌هاى اترج مىمانند . يك دانق آن موجب مستى مىشود و يك مثقال مىكشد . رازى مىگويد كه [ جوز الماثل ] به اندازهء مازو است اما كاملا گرد نيست و سنگينى مازو را ندارد . [ جوز الماثل ] سفيدرنگ به آسانى مىشكند و خاكسترى رنگ خوش‌بو و بسيار تندمزه است . گل‌هاى اين [ گياه ] شبيه گل‌هاى حب النيل‌اند ، درشت‌اند اما به